เนยแข็ง เป็นผลิตภัณฑ์ที่ได้จากการตกตะกอน ของโปรตีนในนมที่เรียกว่า เคซีน (Casein) โดยอาศัย เอนไซม์ และ เชื้อจุลินทรีย์ ช่วยให้เกิดการตกตะกอนเป็น เคิร์ต หรือลิ่ม (Curd) แล้วนำมาอัดเป็นก้อน เนยแข็งมีหลายชนิด ชนิดของเนยแข็งขึ้นอยู่กับกรรมวิธีที่ผลิต และวัตถุดิบที่ใช้

เนยแข็งที่ทำการผลิตในโครงการ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ พระราชทานชื่อเนยที่ผลิตว่า "เนยแข็งมหามงคล" มี ๓ ชนิด

เนยแข็งเกาดา เนยแข็งเชดดา เนยแข็งปรุงแต่ง