(กิจ)กรรมของครู...
การทดลอง

เมื่อเตรียมอุปกรณ์เรียบร้อยแล้ว ทีนี้ก็มาถึงสถานที่ที่จะทำการทดลอง เนื่องจากการทดลองนี้ต้องใช้น้ำปริมาณมาก นอกจากนั้น น้ำที่ออกมาทางรูตลอดเวลา จะตกลงสู่พื้น ดังนั้น สถานที่ที่เหมาะสมที่จะทำการทดลองควรอยู่ใกล้ท่อระบายน้ำ หรือยอมให้เปียกแฉะได้ เช่น สนามหญ้า มิฉะนั้นก็ต้องหาถาดรองน้ำมาวางรองรับ
หลังจากได้สถานที่แล้ว ก็จัดแจงติดตั้งอุปกรณ์บนพื้น ดังรูป และทำการทดลองดังนี้

1. เปิดน้ำใส่ลงในท่อ ให้ระดับน้ำในท่อสูงเท่ากับรูที่เจาะทำท่อน้ำล้น
2. ควบคุมระดับน้ำในท่อให้คงที่ อยู่ที่ระดับเท่ากับรูท่อน้ำล้น โดยควบคุมอัตราไหลของน้ำจากก๊อกน้ำประปา (จะมีน้ำบางส่วนไหลออกมาทางท่อน้ำล้น)
3. สังเกตน้ำที่พุ่งออกมาจากรู A,B,C,D,E,F และ G

จากรูปทางขวา A,B,C,D,E,F และ G เป็นรูซึ่งอยู่สูงจากพื้น 40,35, 30,25, 20, 15 และ 10 ซม. ตามลำดับ H เป็นตำแหน่งระดับน้ำซึ่งห่างจาก A 10 ซม.


คำถามสำหรับนักเรียนคือ...
เมื่อเปิดน้ำออกทุกรูพร้อมกัน น้ำที่ออกจากรูใดจะพุ่งออกไปถูกพื้นห่างจากฐานของท่อมากที่สุด

ท่านผู้อ่านลองคิดกันหน่อยเป็นไร ว่ารูใดที่น้ำจะพุ่งไปตกห่างไกลที่สุด เพราะเหตุใดจึงเป็นเช่นนั้น
ไม่ยากหรอกครับ พยายามดูหน่อย....

จะเป็นอย่าง ...... รูป ก. ..... ไหมหนอนี่
ฤาแบบรูป .....ข. นี้ ..... จะดีไหม
ฤารูป ค. ..... ก็น่าคิด .... สะกิดใจ
ฤามิใช่ ..... สักแบบ ..... อุ๊ย...แยบยล

ระหว่างการเรียนการสอนจริง ๆ นั้น การถามคำถามครั้งแรก ๆ ครูผู้สอนควรมีเพียงอุปกรณ์ที่ใช้ในการทดลองตั้งแสดงไว้เฉย ๆ ยังไม่ต้องทำการทดลอง แล้วให้นักเรียนใช้เพียงจินตนาการจากความรู้ที่เขามีอยู่ในตัว บวกกับประสบการณ์ และความคิดในการคาดคะเนของเขาเอง เมื่อครูได้คำตอบต่าง ๆ กันจากนักเรียน ว่าคือ รู A หรือ B หรือ C หรือ D หรือ E หรือ F หรือ G แล้ว ครูผู้สอนอาจจะช่วยขมวดลักษณะคำตอบให้แคบเข้ามา และให้นักเรียนได้เห็นภาพจากความนึกคิดของเขาเหล่านั้นได้ตรงกัน โดยให้นักเรียนได้ดูภาพดังตัวอย่างรูป ก รูป ข หรือ รูป ค (หรือรูปอื่น ๆ ครูผู้สอนคิดว่าเป็นกรณีที่ น่าสนใจและนักเรียนตอบกันมา) พร้อมกับร่วมกันอภิปรายถึงเหตุผลของปรากฏการณ์ที่คาดเดาไว้ดังกล่าว
มื่อนักเรียนทุกคนต่างมีคำตอบอยู่ในใจของตนเอง พร้อมกับเหตุผลสนับสนุนความคิดของตนเองแล้ว ก็ให้นักเรียนดูผลจากการทดลองจริง โดยเปิดก๊อกน้ำให้น้ำไหลออกมา ครูอาจจะให้นักเรียนผลัดกันมาทดลองสัก 2-3 ครั้ง เพื่อยืนยันว่าผลการทดลองนั้นไม่ได้เกิดโดยการบังเอิญ แต่เป็นปรากฎการณ์ปรกติอย่างหนึ่งของธรรมชาติ

ลังจากการทดลองไป 2-3 ครั้ง จนนักเรียนเห็นตำแหน่งที่น้ำจากรูไหลพุ่งออกไปถูกพื้นได้ไกลที่สุดแล้ว ครูผู้สอนอาจจะลองถามนักเรียนว่า
ถ้เติมน้ำไว้เต็มระดับแค่จุด A แล้ว ปล่อยน้ำออกเช่นเดียวกัน น้ำจากรูใดจะพุ่งไปไกลที่สุด จะเป็นรูเดียวกับรูที่แล้วหรือไม่ อย่างไร
นัเรียนก็คงจะต้องใช้ความคิดกันอีกไม่น้อย