Sulphur
(S)
กำมะถัน

เลขอะตอม 16 เป็นธาตุที่สองของหมู่ VIA ในตารางธาตุ จัดเป็นอโลหะ
น้ำหนักอะตอม 32.064 amu
จุดหลอมเหลว 115.21 ํc
จุดเดือด 444.60 ํc
ความหนาแน่น ของเหลว ณ จุดเยือกแข็ง 1.808 g/cc
ของเหลว ณ จุดเดือด 1.610 g/cc
เลขออกซิเดชันสามัญ - 2, + 4, + 6

การค้นพบ

กำมะถันเป็นธาตุที่รู้จักกันตั้งแต่สมัยโบราณ เพราะสีของมัน ความสามารถในการติดไฟและกลิ่นอันแรงฉุนของผลิตผลที่ได้จากการเผาไหม้ กำมะถันใช้ในพิธีการทางศาสนา หมอผีและเป็นยารักษาโรคตั้งแต่สมัยโบราณ เริ่มตั้งแต่หลายร้อยปีก่อนก็ได้มีการนำกำมะถันมาใช้เป็นตัวฟอกสี เป็นสีเครื่องสำอาง และเป็น องค์ประกอบหนึ่งในการผลิตดินระเบิด

ในปี ค.ศ. 1722 Lavoisier เป็นคนแรกที่สามารถพิสูจน์ได้ว่ากำมะถันเป็นธาตุ ๆ หนึ่ง

ชื่อของธาตุนี้มาจากภาษาสันสกฤต

การใช้ประโยชน์

กำมะถันเป็นธาตุที่มีประโยชน์มากที่สุดในอุตสาหกรรมธาตุหนึ่ง กำมะถันอาจใช้ประโยชน์ในรูปของธาตุหรือในรูปของสารประกอบ กำมะถันใช้เตรียมกรดซัลฟุริก (H2SO4), ซัลเฟอร์ไดออกไซด์ (SO2), คาร์บอนไดซัลไฟด์ (CS2) และเคมีภัณฑ์อื่น ๆ

ในรูปของธาตุอิสระ กำมะถันยังเป็นปุ๋ยที่สำคัญ มีฤทธิ์ฆ่าเชื้อราและในกระบวนการวุลกาไนเซชัน (vulcanization) ของยาง ถึงแม้กำมะถันจะจำเป็นสำหรับการเจริญเติบโตของพืช แต่ทั่วไปไม่จำเป็นต้องมีการเติมกำมะถันในรูปของปุ๋ย เพราะดินทั่วไปได้รับกำมะถันเพียงพอจากฝนและแหล่งอื่น ๆ กรดซัลฟุริกใช้ในกระบวนการผลิตกรดฟอสฟอริกและปุ๋ย triple superphosphate ส่วน CS2 ใช้เตรียมคาร์บอนเตตระคลอไรด์ (Ccl4) และเส้นใย viscose rayon

ความเป็นพิษ

กำมะถันเป็นธาตุที่จำเป็นสำหรับสิ่งมีชีวิต พืชสร้างกรดอะมิโนจำเป็นที่ มีกำมะถันเป็นองค์ประกอบ เช่น cystine และ methionine โดยรีดิวซ์ซัลเฟตที่ละลาย กำมะถันยังเป็นองค์ประกอบ (ในปริมาณเล็กน้อย) ของไขมันของเหลวของร่างกาย และ skeletal minerals

กำมะถันในร่างกายคนเราอยู่ในรูปของซัลเฟตหรือในรูปของสารอินทรีย์ (ที่มีกำมะถันเป็นองค์ประกอบ) กำมะถันในรูปของธาตุไม่มีผลต่อร่างกาย และสารประกอบบางชนิดเป็นพิษอย่างแรง เข่น H2S ถ้าเข้าสู่ร่างกายในปริมาณเล็กน้อยถูกเผาผลาญได้ แต่ในปริมาณสูงทำให้เราตายทันที ส่วนคาร์บอนไดซัลไฟด์และคาร์บานิลซัลไฟด์เมื่อหายใจเข้าไปก็ทำให้ถึงแก่ความตายได้เช่นกัน ถึงแม้ความเป็นพิษจะอ่อนกว่า H2S
ผู้เขียน : ดร.ชัยวัฒน์ เจนวาณิชย์
ที่มา : รวบรวมจาก หนังสือสารานุกรมธาตุ