เนยแข็งปรุงแต่ง (Process cheese) เป็นเนยแข็งที่ผลิตขึ้นโดยการผสมเนยแข็ง ที่ทำจากที่ต่างๆ เข้าด้วยกัน โดยใช้ความร้อนและสารเคมีที่ทำให้เนยแข็งอยู่ในสภาพคงตัว เนยแข็งที่ส่งมาจากที่ต่างๆ มักมีอายุการบ่มไม่เท่ากัน ไขมันอาจต่ำ ความชื้นอาจสูง หรืออาจมีกลิ่นผิดไปจากที่ต้องการ เมื่อเอามาปรับปรุงเสียใหม่จะได้เนยที่มีรสชาติสม่ำเสมอ และเก็บรักษาไว้ได้ทนโดยไม่เสื่อมคุณภาพ ส่วนมากเนยแข็งที่นำมาทำเป็น Processe cheese มักเป็น Cheddar cheese
กรรมวิธีในการทำคือ เอาเนยแข็งมาบดแล้วใส่ในหม้อต้มขนาดใหญ่ เมื่อเนยแข็งกลายเป็นของเหลวแล้วจึงเติมน้ำ สี และ Stabilizer ลงไป Stabilizer ได้แก่ Disodium phosphate, Sodium citrate หรือ tartrate, Sodium pyrophosphate, Sodium metaphoshpate, Sodium aluminium phosphate และ Rochelle salt (Sodium Potassium tartrate) แต่การใช้ rochelle salt มักจะเกิดผลึกของ calcium tartrate ทำให้รู้สึกคล้ายเคี้ยวทรายเรียกว่าเกิด Sandy
เนยแข็งในหม้อต้มจะมีลักษณะเหลวข้น นอกจากจะ Standardize ด้วยสารที่กล่าวมาแล้วยังต้องทำให้มีภาวะเป็นกรดที่เหมาะสมด้วย โดยใส่กรดน้ำส้ม (Acetic acid ) กรดมะนาว (Citric acid) กรดนม (Lactic acid) หรือกรดมดแดง (Formic acid)
เนยแข็งเมื่อผ่านการ Standardize แล้วจะไหลผ่านไปยังเครื่องแผ่เนยออกเป็นชิ้นใหญ่ๆ คล้ายเครื่องทำกระดาษ แล้วตัดเป็นแถบยาว จากนั้นถูกตัดเป็นชิ้นสี่เหลี่ยม แล้ววางซ้อนกันเป็นชั้นประมาณ ๕-๖ ชั้น แล้วเข้าเครื่องห่อด้วยพลาสติค

ที่มา: นมและผลิตภัณฑ์นม, ประกาย จิตรกร, พ.ศ.๒๕๒๖,หน้า ๑๒๗-๑๒๘