หัวใจขาดเลือด โรคกล้ามเนื้อหัวใจตาย

หมายถึง โรคหัวใจที่เกิดจาก การตีบและแข็งตัวของหลอดเลือดแดงที่ไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจโคโรนารี่ ทำให้เลือดที่ไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจลดลงหรือชะงักไปเมื่อหัวใจต้องการออกซิเจนเพิ่มมากขึ้น เช่น การออกแรงมาก ๆ การมีอารมณ์โกรธ เครียด จะทำให้เจ็บหน้าอกเป็นครั้งคราว โดยที่ยังไม่มีการตายของกล้ามเนื้อหัวใจเกิดขึ้น เรียกอาการดังกล่าวว่า " โรคหัวใจขาดเลือดชั่วขณะ" หรือแองจินา แต่ถ้ามีกล้ามเนื้อหัวใจตายบางส่วน เลือดไปเลี้ยงหัวใจไม่ได้จะทำให้ผู้ป่วยมีอาการเจ็บหน้าอกรุนแรง ช็อกและหัวใจวายร่วมด้วยเราเรียกว่า " โรคกล้ามเนื้อหัวใจตาย" โรคนี้พบมากในผู้สูงอายุ 40 ปีขึ้นไป พบในผู้ชายมากกว่าผู้หญิงคนที่อยู่ดีกินดี อาชีพนั่งโต๊ะ คนในเมืองมีโอกาสเป็นโรคนี้มากกว่าคนยากจนที่ใช้แรงงานและชาวชนบท

สาเหตุที่ทำให้เกิดโรค

เกิดจากการตีบตันของหลอดเลือดแดงที่ไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจ ทำให้เลือดไปเลี้ยงหัวใจไม่พอ เนื่องมาจากผนังหลอดเลือดแข็งมีไขมันเกาะ และความเสื่อมของร่างกายตามวัยนอกจากนี้ภาวะหลอดเลือดแดงแข็งเร็วขึ้นเพราะจากมีไขมันในเลือดสูง ความอ้วน สูบบุหรี่ ขาดการออกกำลังกาย กรรมพันธุ์ โรคความดันโลหิตสูง โรคเบาหวาน และโรคไขมันในเลือดสูง เมื่อตรวจร่างกายถ้าพบโรคเหล่านี้ ให้รีบรักษา

อาการ

การป้องกันที่เราทำได้

ข้อแนะนำ

  1. หากสงสัย ควรไปตรวจรักษาที่โรงพยาบาล ตรวจคลื่นหัวใจ เอกซเรย์ ตรวจเลือด ตรวจปัสสาวะ และรับคำแนะนำการรักษาจากแพทย์
  2. โรคนี้มักเป็นเรื้อรัง และอาจมีอันตรายร้ายแรงถึงชีวิตเกิดขึ้นได้ทุกเมื่อ ควรติดต่อแพทย์เป็นประจำ และควรพกยาไนโตรกลีเซอรีนติดตัวไว้ใช้เวลามีอาการ
  3. สำหรับผู้ที่มีภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตาย เมื่อกลับจากโรงพยาบาลแล้วควรพักฟื้นที่บ้าน อย่างทำงานหนักและงดการร่วมเพศเป็นเวลา 4-5 สัปดาห์
  4. ควรป้องกันไม่ให้อาการกำเริบ โดยกินยาตามแพทย์สั่งเป็นประจำ จะช่วยให้มีชีวิตยืนยาวได้เท่าหรือเกือบเท่าคนปกติ
  5. เลิกสูบบุหรี่เด็ดขาด ถ้าอ้วนก็หาทางลดน้ำหนักและอย่ากินอาหารที่มีไขมันสัตว์สูงให้ใช้น้ำมันพืชแทน
  6. ออกกำลังกายที่ไม่หักโหม อย่างสม่ำเสมอ เช่นเดินเร็ว วิ่งเหยาะ ขี่จักรยาน ว่ายน้ำ เป็นต้น
  7. หลีกเลี่ยงสิ่งที่กระตุ้นให้เกิดอาการโรคหัวใจกำเริบ เช่น

    • สิ่งที่ทำให้ตื่นเต้นตกใจ โกรธ หรือ กระทบกระเทือนทางจิตใจ ควรทำให้จิตใจเบิกบานอยู่เสมอ
    • อย่างทำงานหนักหักโหมเกินไป
    • ระวังอย่าให้ท้องผูก โดยกินผักผลไม้และดื่มน้ำมาก ๆ หรือใช้ยาระบายเวลาท้องผูก
    • อย่ากินอาหารให้อิ่มมากเกินไป
    • งดดื่มชา กาแฟ และเครื่องดื่มที่ใส่คาเฟอี
    • หลีกเลี่ยงอาหารจำพวกเครื่องในสัตว์ สมองสัตว์ หนังเป็ดหนังไก่ รับประทานไข่ครั้งละ 1 ฟอง วันเว้นวันได้
    • ตัวท่านเองเป็นส่วนสำคัญที่สุดที่จะป้องกัน การเกิดโรคหัวใจขาดเลือดก่อนถึงวัยอันควร
    • สถิติกระทรวงสาธารณะสุข และ กทม. โรคหัวใจเป็นสาเหตุการตายอันดับหนึ่งของประเทศไทย

เอกสารเผยแพร่ของหน่วยงานสุขศึกษา กองการพยาบาล รพ.ภูมิพลอดุลยเดช พอ.