สีธรรมชาติจากแบคทีเรีย

เมื่อปลายปี พ.ศ. 2539 สถาบันวิจัยผ้าไหมและแมลงแห่งชาติของญี่ปุ่น สามารถสกัดสีม่วงน้ำเงินจากแหล่งกำเนิดตามธรรมชาติได้เป็นครั้งแรก โดยสกัดจากแบคทีเรีย ชนิดหนึ่ง

สีม่วงน้ำเงินนับว่าหาได้ยากมาก สีธรรมชาติที่ใช้ย้อมผ้าให้เป็นสีม่วงในสมัยก่อน จะได้มาจากหอยสังข์ชนิดหนึ่ง (murex) ซึ่งเป็นญาติกับหอยกาบและหอยแมลงภู่ แต่ถ้าจะ สกัดสีปริมาณมาก ๆ เพื่อใช้ย้อมผ้าก็จะทำได้ยาก สีม่วงจึงถือเป็นสีของชนชั้นสูงที่อยู่ในราชวงศ์ญี่ปุ่นมาตั้งแต่สมัยโบราณ

เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2539 ที่ผ่านมา อัตซูชิ โคจิมะ ซึ่งเป็นช่างทอผ้าไหมในเขตกุนมาของญี่ปุ่น ได้พบว่าเส้นใยใหมที่ทิ้งไว้ในถัง เปลี่ยนเป็นสีม่วงน้ำเงิน เมื่อนำเส้นด้ายนั้นมาวิเคราะห์ที่สถาบันก็ได้พบแบคทีเรียชนิดหนึ่ง ชื่อว่า Janthinobacterium lividum ปะปนอยู่ สีนี้มาจากสาร ไวโอเลซีน (violacein) ซึ่งอยู่ภายในตัวแบคทีเรีย แบคทีเรียชนิดนี้ไม่ก่อโรคใด ๆ และสารไวโอเลซีนก็เป็นสารที่ไม่มีพิษด้วย

สีที่ได้จากแบคทีเรียนี้สามารถนำมาใช้ย้อมเส้นใยธรรมชาติทำให้เกิดสีที่สวยงาม ทนต่อการซักล้าง และไม่ก่อให้เกิดปัญหาใด ๆ นอกจากนี้ การนำแบคทีเรียมาเพาะเป็นจำนวนมาก ๆ ก็ทำได้ง่าย จึงสามารถผลิตสีได้ในราคาถูก

สีนี้มีชื่อทางการค้าว่า earth blue อยู่ในระหว่างการขอจดสิทธิบัตร และคาดว่าจะเป็นที่นิยมใช้กันอย่างแพร่หลายในไม่ช้า

จาก คอลัมน์มองโลก โดย ภูสิตรอน อัพเดท 12(133) : 18-19 ก.ค. 2540