โรครากปม
โรครากปม (root knot disease) โรคนี้เกิดจากไส้เดือนฝอย ชื่อ Meloidogyne graminicola ไส้เดือนฝอยนี้ สามารถทำให้รากของต้นข้าว ในระยะต้นกล้าและในระยะแตกกอเกิดมีปมขนาดเล็กจำนวนมาก ใบสีเหลืองซีด แคระแกร็น แตกกอน้อย ไส้เดือนฝอยนี้จะระบาดรุนแรงมาก ในพื้นที่ที่เป็นดินร่วนทราย ไม่มีน้ำขัง โดยเฉพาะในท้องที่ภาคเหนือ ภาคกลางตอนเหนือ และภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่มีการปลูกพืชไร่ เช่น ยาสูบ ไส้เดือนฝอยอยู่อาศัยในดินได้เป็นเวลานาน เพราะมันสามารถอาศัยอยู่ในพืชหลายชนิด
การป้องกันและกำจัด
๑. ใช้สารเคมีฉีดหรืออบลงไปในดิน เพื่อฆ่าไส้เดือนฝอยในดิน
๒. ไม่ปล่อยให้ดินนาในระยะปลูกข้าวขาดน้ำ
๓. ไขน้ำให้ท่วมดินนาระยะหนึ่ง เพื่อจะได้ทำลายไส้เดือนฝอย
๔. ปลูกพันธุ์ข้าวที่มีความต้านทานโรค


ที่มา : จากหนังสือ "ความรู้เรื่องข้าว" โดย ดร. ประพาส วีระแพทย์ สาขาคัดพันธุ์ต้านทานศัตรูข้าว กองการข้าว กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์