สุราษฎร์ธานี เมืองแห่งคนดี ศูนย์กลางอาณาจักรศรีวิชัย เป็นจังหวัดที่มีพื้นที่มากที่สุดในภาคใต้ ห่างจากกรุงเทพฯ ๖๘๕ กิโลเมตร มีเนื้อที่ทั้งหมด ๑๒,๘๙๑ ตารางกิโลเมตร อาณาเขตทิศเหนือติดกับอาณาเขตชุมพร ระนอง ทิศใต้ติดต่อกับนครศรีธรรมราช และกระบี่ ทิศตะวันตกติด ต่อกับพังงา และระนอง ทิศตะวันออกติดกับอ่างไทยและนครศรีธรรมราช ภูมิประเทศทางทิศตะวันตกเป็นที่ราบสูง มีภูเขาซับซ้อน ป่าไม้มี ค่าตอนกลางและริมทะเลเป็นที่ราบ ในทะเลมีเกาะมากมาย มีแม่น้ำสำคัญ ๒ สาย คือ ตาปี และพุมดวง การปกครองแบ่งเป็น ๑๘ อำเภอ กับ ๑ กิ่งอำเภอ คือ อำเภอเมือง บ้านนาสาร บ้านตาขุน ไชยา ดอนสัก กาญจนดิษฐ์ เคียนซา คีรีรัฐนิคม เกาะพะงัน เกาะสมุย พนม พระแสง พุนพิน ท่าชนะ ท่าฉาง เวียงสระ บ้านนาเดิม ชัยบุรี และกิ่งอำเภอวิภาวดี สถานที่น่าสนใจ ปากน้ำตาปี ตั้งอยู่ที่ตำบลบางกุ่ง ห่างจากตัวเมือง ๗ กิโลเมตร เป็นที่ตั้งของร้านอาหารทะเล ซึ่งมีผู้นิยมมารับประทานกันมาก สวนโมกขลาราม หรือวัดธารน้ำไหลอยู่บริเวณเชิงเขาพุทธทอง แยกจากทางหลวงหมายเลข ๔๑ ก่อนถึงตลาดไชยาเล็กน้อย ตรงหลักกิโลเมตรที่ ๑๓๔ เป็นสำนักสงฆ์ ที่ตั้งอยู่ในอุทายที่สวยงามตามธรรมชาติ และสงบร่มรื่นเหมาะแก่การวิปัสสนาธรรม มีศาลา โรงธรรม ประมวลภาพบทกวี และคติธรรมไว้จำนวนมากซึ่งเรียกว่า โรงมหรสพแห่งวิญญาณ พระบรมธาตุไชยา อยู่ที่วัดพระบรมธาตุไชยาราชวรวิหาร อำเภอไชยา ก่อนถึงตัวเมืองประมาณ ๕๔ กิโลเมตร เป็นที่ประดิษฐาน พระบรมสารีริกธาตุ สร้างในสมัยศรีวิชัย มีอายุกว่า ๑,๒๐๐ ปีมาแล้ว ภายในวัดมีพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติไชยา จัดแสดงประติมากรรมศิลา และสำริดที่พบในบริเวณเมืองเก่าไชยา หมู่บ้านพุมเรียง และแหลมโพธิ์ ตั้งอยู่ ตำบลพุมเรียง อำเภอไชยา ห่างจากตัวอำเภอประมาณ ๗ กิโลเมตร ผ้าพุมเรียงเป็นผ้า ทอยกดิ้นเงินหรือดิ้นทองสวยงาม เป็นสินค้าพื้นเมืองที่มีชื่อของจังหวัดสุราษฎร์ธานี และจากหมู่บ้าน ไป ๒ กิโลเมตร จะถึงแหลมโพธิ์ ชายทะเลที่น่าท่องเที่ยงแห่งหนึ่งของตำบลพุมเรียง มีร้านอาหารที่มีผู้นิยมไปรับประทานกันมาก โดยเฉพาะหอยขาวที่มีอยู่ที่แหลมโพธิ์ อำเภอไชยา เท่านั้น สถานที่ฝึกลิง อยู่ในเขตอำเภอกาญจดิษฐ์ ห่างจากตัวเมืองไปทางหลวงหมายเลข ๔๐๑ ประมาณ ๕ กิโลเมตร จะเห็นป้ายอยู่ ทางด้านขวามือ " วิทยาลัยฝึกลิงเพื่อการเกษตร " มีการสาธิตและบรรยายหลักสูตรการฝึกลิงกัง ตั้งแต่เริ่มต้นจนสามารถทำงานกับต้น มะพร้าวได้จริง ผู้ประสงค์จะเข้าการสาธิตกรุณาติดต่อก่อนล่วงหน้าที่คุณ สมพร แซ่โค้ว วิทยาลัยฝึกลิง อ.กาญจนดิษฐ์ โทร.๒๘๒๐๗๔ ฟาร์มหอยนางรม อยู่ที่ปากคลองท่าทองและปากคลองกระแดะ อำเภอกาญจนดิษฐ์ เป็นสถานที่เพาะเลี้ยงหอยนางรมตาม ธรรมชาติ หอยนางรมที่ได้จากปากคลองนี้มีขนาดใหญ่กว่าแห่งอื่น ผู้ประสงค์จะเดินทางไปชม สามารถเช่าเรือหางยาวขนาดบรรทุก ๑๐ คน ได้ที่ท่าเรือท่าทอง ใช้เวลาเดินทางราว ๒๐ นาที และควรไปตอนเช้า หรือช่วงที่น้ำลง เพราะสามารถเห็นหอยนางรมที่เกาะตามแท่งซีเมนต์ได้ชัด เจน วัดสุวรรณประดิษฐ์ อย่าห่างจากตลาดดอนสัก ๑ กิโลเมตร จะมีทางราดยางแยกเข้าไปจนถึงบริเวณวัด และบนยอดเขาเป็นที่ ประดิษฐานพระเจดีย์บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ ซึ่งได้มาจากวัดพระเกียรติ อำเภอฮอด จังหวัดเชียงใหม่ พระครูสุวรรณประดิษฐ์การ หรือ หลวงพ่อจ้อย เกจิอาจารย์ชื่อดังแห่งภาคใต้ เป็นผู้บุกเบิกสร้างขึ้นตั้งแต่ปี พ.ศ. ๒๕๒๕ เขื่อนรัชชประภา ( เขื่อนเชี่ยวหลาน ) ตั้งอยู่หมู่ที่ ๓ ตำบลเขาพัง อำเภอบ้านตาขุน ห่างจากตัวเมืองราว ๗๐ กิโลเมตร การเดิน ทางใช้ทางหลวงหมายเลข ๔๐๑ หรือ สายสุราษฎร์ตะกั่วป่า พอถึงหลักกิโลเมตรที่ ๕๒-๕๓ หรือ กิโลเมตรที่ ๖๗-๖๘ เลี้ยงขวาเข้าสู่เขื่อนได้ ทั้ง ๒ ทางอีกประมาณ ๑๔ กิโลเมตร เขื่อนรัชชประภา เป็นเขื่อนหินทิ้งแกนดินเหนียวสูง ๙๔ เมตร ยาว ๗๖๑ เมตร กั้นลำคลองแสง อ่างเก็บน้ำหลังเขื่อนมีพื้นที่ ๑๘๕ ตารางกิโลเมตร สามารถผลิตพลังงานไฟฟ้าได้เฉลี่ยปีละ ประมาณ ๕๕๔ ล้านตารางกิโลวัตต์ชั่วโมง สร้างขึ้นเมื่อเดือนกุมพาพันธ์ ๒๕๒๕ บริเวณหน้าป้อมทางเข้าเขื่อนมีท่าเรือชาวบ้าน ซึ่งสามารถเช่าเรือล่องชมทะเลสาบเหนือเขื่อนได้ ส่วนบริการบ้านพักติดต่อที่แผนก จองที่พักการไฟฟ้า ฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย โทร.๔๒๔-๔๗๙๔,๔๓๖-๓๑๗๙ อุทยานแห่งชาติเขาสก จากตัวเมืองสุราษฎร์ธานีใช้เส้นทางสายสุราษฎร์-ตะกั่วป่า ( หมายเลข ๔๐๑ ) ถึงกิโลเมตรที่ ๑๐๙ มีทางแยกขวามือ เข้าที่ทำการอุทยานฯ ประมาณ ๑.๕ กิโลเมตร สภาพทั่วไปเป็นป่าดงดิบชื้นครอบคลุมพื้นที่ ๔๐๓,๔๕๐ ไร่ ประกาศเป็น อุทยานแห่งชาติ เมื่อวันที่ ๒๒ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๒๓ ภายในบริเวณมีน้ำตก และถ้ำหลายแห่งอาทิ น้ำตกสิบเอ็ดชั้น น้ำตกแม่ยาย น้ำตก บางหัวแรก นอกจากนี้ยังมีถ้ำอีหลายแห่ง แต่การคมนาคมไม่ค่อยสะดวก ต้องเดินป่าเข้าไป มีบริการบ้านพัก สอบถามรายละเอียด บ้านพัก ได้ที่โทร ๕๗๙๐๕๒๙,๕๗๙๔๘๔๒ ศูนย์ศึกษาธรรมชาติและสัตว์ป่าเขาท่าเพชร อยู่ห่างจากตัวเมือง ๖ กิโลเมตร ตามเส้นทางสายสุราษฎร์ธานี-บ้านนาสาร บนยอด เขาเป็นที่ตั้งของพระธาตุศรีสุราษฎร์ สามารถชมทิวทัศน์ของตัวเมืองสุราษฎร์ธานี ได้โดยรอบ เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าหนองทุ่งทอง ตั้งอยู่ที่ตำบลเขาตอก อำเภอเคียนซา สภาพพื้นที่เป็นที่ลุ่มและหนองน้ำ เป็นสถานที่เหมาะ สำหรับดูนกซึ่งมีมากกว่า ๗๐ ชนิด โดยเฉพาะในช่วงเดือนตุลาคม-มีนาคม อุทยานแห่งชาติใต้ร่มเย็น มีพื้นที่ครอบคลุมพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติปากคลองน้ำเฒ่า อำเภอบ้านนาสารและอำเภอเวียงสระ สถานที่สนใจได้แก่ น้ำตกตาดฟ้า ซึ่งอยู่ห่างจากตัวเมือง ๓๓ กิโลเมตร ตามเส้นทางสุราษฎร์-บ้านนาสาร แล้วเลี้ยวเข้าน้ำตกอีก ๑๓ กิโลเมตร น้ำตกเหมืองทวด ใช้เส้นทางบ้านนาสาร-บ้านส้อง-บ้านช่องช้าง รวมระยะทาง ๒๐ กิโลเมตร จากอำเภอบ้านนาสาร อุทยานแห่งชาติแก่งกรุง ตั้งอยู่ในเขตอำเภอคีรีรัฐนิคม ใช้เส้นทางสาย ๔๐๑ สุราษฎร์ธานี-คีรีรัฐนิคม ระยะทาง ๓๕ กิโลเมตร จากคีรีรัฐนิคมเดินทางไปบ้านตะกุกเหนืออีก ๒๐ กิโลเมตรต ถึงที่ทำการอุทยานฯ มีสถานที่น่าสนใจได้แก่ น้ำตกบางช้างและบ่อน้ำร้อน ประกาศเป็นอุทยานแห่งชาติ เมื่อวันที่ ๘ ธันวาคม ๒๕๓๔ เกาะสมุย ตั้งอยู่ในบริเวณอ่าวไทย เป็นอำเภอหนึ่งอยู่ในเขตจังหวัดสุราษฎร์ธานี ห่างจากสุราษฎร์ฯ เป็นระยะทาง ประมาณ ๘๔ กิโลเมตร มีเนื้อที่ ๒๔๗ ตารางกิโลเมตร กว้าง ๒๑ กิโลเมตร ยาว ๒๕ กิโลเมตร ถนนโดยรอบเกาะ ยาว ๕๐ กิโลเมตร ชื่อถนนสาย ทวีราษฎร์ภักดีช่วงเวลาที่เหมาะไปเที่ยวพักผ่อน คือระหว่างเดือนกุมพาพันธ์ ถึงเมษายน ซึ่งคลื่นลมสงบบนเกาะสมุยมีหาดทรายสวยงาม อยู่รอบเกาะแต่นักท่องเที่ยวนิยมไปพักผ่อนมากคือหาดเฉวงและหาดละไม แต่ละหาดมีบังกะโลให้เช่าหลายระดับราคา ตลอดแนวชายหาด นอกจากนี้สถานที่น่าสนใจอื่นๆ อีก ได้แก่ น้ำตกหินลาด น้ำตกหน้าเมือง ศูนย์ลิงสมุย หินตาหินยาย พระพุทธรูปใหญ่ สวนผีเสื้อ และสนาม ชนความ ( กีฬาควายจัดเป็นครั้งคราวบนเกาะสมุยในโอกาสเทศกาลหรือ มีงานมงคลต่างๆ การเดินทางไปเกาะสมุย มีเรือโดยสารหลายชนิดให้บริการ เรือเร็วออกจากท่าเรือท่าทองใช้เวลา ๓ ชั่วโมง เรือเฟอร์รี่ออกจาก ท่าดอนสักใช้เวลา ๒ ชั่วโมง ( สามารถนำรถยนต์ข้ามน่านี้ได้ด้วย ) และเรือนอนออกจากท่าเรือบ้านดอนใช้เวลา ๗ ชั่วโมง อุทยานแห่งชาติหมู่เกาะอ่างทอง ห่างจากเกาะสมุยไปทางทิศตะวันตกประมาณ ๒๐ กิโลเมตร ประกอบไปด้วยเกาะต่างๆ ราว ๔๐ เกาะ เช่น เกาะนกตะเภา เกาะพะลวย เกาะส้ม เกาะวัวตาหลับ เกาะแม่เกาะ ฯลฯ เป็นหมู่เกาะที่มีความสวยงาม มีชายหาดสีขาว อุดมไปด้วย ทรัพยากรทางทะเล เช่น ปะการัง บริเวณเกาะต่างๆ มีสถานที่น่าสนใจ เช่น ถ้ำบัวบก บนเกาะวัวตาหลับ ทะเลในที่เกาะแม่เกาะ เป็นต้น ประกาศ เป็นอุทยานแห่งชาติ ลำดับที่ ๒๑ เมือ วันที่ ๑๒ พฤศจิกายน ๒๕๒๓ การเดินทางไปยังอุทยานฯ จากเกาะสมุยใชัเวลาในการเดินทางประมาณ ๑ ชั่วโมง ๓๐ นาที อัตราค่าเช่าเหมาเรือประมาณ ๓,๐๐๐-๑๕,๐๐๐ บาท ขึ้นอยู่กับขนาดของเรือและจำนวนผู้โดยสาร และยังมีทัวร์ไป-กลับใน วันเดียวจากสมุย รายละเอียดติดต่อ บริษัท สมุยฮอลิเดยื โทร.(๐๐๗) ๔๒๑๐๑๓, ๔๒๑๒๐๔ และบริษัท ไฮซี แทรเวล ตลาดหน้าทอน โทร. (๐๐๗) ๔๒๑๒๘๕ , ๔๒๑๒๙๐ เกาะพะงัน เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดสุราษฎร์ธานี อยู่ทางเหนือของเกาะสมุย ใช้เวลาเดินทางจากเกาะสมุยประมาณ ๑ ชั่วโมง มีเนื้อที่ประมาณ ๑๒๐,๐๐๐ ไร่ หรือ ๑๙๒ ตารางกิโลเมตร ถนนบนเกาะส่วนใหญ่เป็นถนนดิน สถานที่เที่ยวหลายแห่งจำเป็นต้องเดินทางโดย ทางเรือ แล้วเดินเท้าต่อ สถานที่เที่ยวที่น่าสนใจมี แหลมหาดริ้น อ่าวศรีธนู น้ำตกธารเสด็จ เป็นต้น บนเกาะพะงันมีบังกะโลอยู่ทั่วไปตามชาย หาดต่างๆ มีรถจิ๊บ มอเตอร์ไซด์ รับจ้าง และเรือเช่า นักท่องเที่ยวสามารถติดต่อได้ที่อ่าวท้องศาลา ซึ่งเป็นท่าเรือและชุมชนใหญ่ของเกาะ พะงัน การเดินทางไปเกาะพะงัน มีเรือเฟอร์รี่จากท่าเรือท่าทอง อำเภอเมือง เรือนอนออกจากท่าเรือบ้านดอน และมีเรือเร็วจากเกาะสมุยไป เกาะพะงันทุกวัน เกาะเต่า เกาะเต่าเป็นตำบลหนึ่งของเกาะพะงัน ประกอบด้วยเกาะสำคัญ ๒ เกาะคือ เกาะเต่าและนางยวน พื้นที่เกือบทั้งหมด เป็นภูเขา อยู่ห่างจากเกาะพะงันประมาณ ๔๕ กิโลเมตร เกาะเต่ามีรูปร่างคล้ายเม็ดถั่ว ลักษณะเว้าแหว่งเป็นอ่าวอยู่มากมาย มีความงดงามตาม ธรรมชาติด้วยอ่าวถึง ๑๑ อ่าวแหลม ๑๐ แหลม ตลอดแนวชายฝั่งของเกาะซึ่งยาว ๒๘.๖ กิโลเมตร มีแนวประการังยาวถึง ๘ กิโลเมตร บน เกาะเต่ามีบังกะโลกระจายอยู่ตามชายหาดต่างๆ มีบริการรถจิ๊บ และรถมอเตอร์ไซด์ให้เช่ารวมทั้งบริการเรือเช่าและอุปกรณ์ดำน้ำ การเดินทางไปเกาะเต่า มีบริการเรือโดยสารจากเกาะพะงันไปเกาะเต่าทุกวันใช้เวลา ๒ ชั่วโมง ๓๐ นาที นอกจากนี้ยังมีเรือโดยสารจาก ชุมพรไปเกาะเต่าทุกวัน ใช้เวลาประมาณ ๖ ชั่วโมง เรือเร็วจากชุมพรไปเกาะเต่าใช้เวลา ๒ ชั่วโมง ประเพณี ประเพณีชักพระ หรือลากพระ จัดขึ้นในวันออกพรรษา ( แรม ๑ ค่ำ เดือน ๑๑ ) แต่ละวัดจะนำบุษบกหรืกพนมพระตกแต่ง อย่างสวยงาม ตรงกลางบุษบกเป็นที่ประดิษฐานพระพุทธรูปปางอุ้มบาตรตามคติทางพุทรศาสนา แล้วให้ประชาชนลากไป เมื่อเสร็จพิธี ลากพระ (ทั้งบนบกและในน้ำ จะนำพระไปทำความสะอาด และมีพิธีสงฆ์สมโภชพระลากในตอนค่ำ โดยจะมีพระสงฆ์มาเทศน์เกี่ยวกับการ เสด็จของพระพุทธเจ้าจากดวงดึงส์ลงสู่โลกมนุษย์ งานวันเงาะโรงเรียน จัดขึ้นประมาณต้นเดือนสิงหาคมของทุกปี เพื่อนำผลิตผลเงาะโรงเรียนและผลิตผลทางการเกษตรอื่นๆ มาแสดง และจำหน่าย