จังหวัดปทุมธานี เดิมชื่อเมืองสามโคก เป็นเมืองมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา และเป็นที่ตั้งถิ่นฐานของชาวมอญ ซึ่งในสมัยสมเด็จ พระเจ้าปราสาททอง ในปี พ.ศ. ๒๑๗๕ และในแผ่นดินสมเด็จพระนารายณ์มหาราชได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ครอบครัวมอญที่อพยพ มาจากเมืองเมาะตะมะไปตั้งถิ่นฐานที่บ้านสามโคก เขตอำเภอสามโคก ในปัจจุบันและในสมัยสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช ก็ได้ทรงย้ายครอบ ครัวมอญมาอยู่เพิ่มอีกในปี พ.ศ. ๒๓๕๘ พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยได้เสด็จประพาสเมืองสามโคกและมีชาวเมืองสามโคกจำนวน มากนำดอกบัวหลวงขึ้นทูลเกล้าฯ ถวายอย่างเนืองแน่น พระองค์จึงพระราชทานนามเมืองให้ใหม่ว่าปทุมธานีและในสมัยสมเด็จพระมงกุฎเกล้า เจ้าอยู่หัว ได้มีการสร้างศาลากลางจังหวัดขึ้นใหม่ เมื่อ พ.ศ. ๒๔๖๑ พระองค์ได้เสด็จฯ ไปทรงเปิดศาลากลางจังหวัดและทรงเปลี่ยนการสะ กด นามจังหวัดเป็น ปทุมธานีมาจนทุกวันนี้ ปทุมธานีอยู่ห่างจากกรุงเทพฯ เพียง ๔๖ กม. การคมนาคมสะดวกทั้งทางบกและทางน้ำมีพื้นที่ทั้งหมด ๑๕๒๕ ตารางกิโลเมตร แบ่งเขตการปกครองออกเป็น ๗ อำเภอ คือ อำเภอเมือง อำเภอลาดหลุมแก้ว อำเภอสามโคก อำเถอธัญบุรี อำเภอหนองเสือ อำเภอคลอง หลวง อำเภอลำลูกกา สถานที่น่าสนใจ ศาลหลักเมือง ตั้งอยู่บริเวณศาลากลางจังหวัด สร้างขึ้นเมื่อวันที่ ๓ มกราคม ๒๕๒๐ เป็นศาลาแบบจตุรมุข ภายในประดิษฐานเสาหลักเมือง มี ลักษณะคล้ายก้านดอกบัว และรูปปั้นพระนารายณ์ ด้านหนึ่งประดิษฐานพระพุทธรูปปางมารวิชัย ศิลปสมัยสุโขทัย วัดชินวราราม ตั้งอยู่บนฝั่งตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยา เยื้องปากคลองรังสิตประยูรศักดิ์ในเขต อำเภอเมือง จากทางแยกบนถนนสายกรุง เทพ-ปทุมธานี เข้าไปอีก ๑ กม. วัดนี้เดิมชื่อวัดมะขามใต้ มีสิ่งที่น่าสนที่สุดคือ ภาพจิตรกรรมฝาผนังในพระอุโบสถ เป็นภาพพุทธประวัติ เกี่ยวกับพระเจ้าสิบชาติพร้อมคำบรรยายเป็นโครงสี่สุภาพ วัดสิงห์ ตั้งอยู่ทางฝังตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยา ในเขตอำเภอสามโคก ห่างจากตัวเมือง ๓ กม. สันนิษฐานกันว่าเป็นวัดแรกในสมัยที่ ชาวมอญอพยพมาตั้งหลักแหล่ง ภายในวัดมีพระพุทธรูปสำคัญคือ หลวงพ่อโต พระพุทธรูปปางมารวิชัยศิลปสมัยอยุธยา มีศาลาพิพิธภัณฑ์ โบราณวัตถุ ศิลปแบบมอญและพระแท่นบรรทมรัชกาลที่ ๒ เมื่อครั้งที่พระองค์เสด็จประพาสเมืองสามโคก รอบๆวัด ยังมีบ้านชาวบ้านที่ยัง คงทำอิฐมอญแบบเก่า เป็นอุตาสหกรรมในครัวเรือนด้วย วัดเจดีย์ทอง ตั้งอยู่บนฝังตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยา เขตอำเภอสามโคก ในวัดมีพระพุทธเจดีย์ทรงรามัญอายุประมาณ ๑๖๐ ปีในพระอุโบ สถมีพระพุทธรูปปางมารวิชัย สร้างด้วยหยกขาวเป็นที่เคารพของชาวบ้านทั่วไป วัดนี้อยู่ห่างจากตัวจังหวัดไปตามถนนสายปทุม-สามโคก ระยะทาง ๘ กม. วัดไผ่ล้อม ตั้งอยู่บนฝังตะวันออกของแม่น้ำเจ้าพระยา ในเขตอำเภอสามโคก เป็นวัดโบราณ สร้างในสมัยกรุงสุโขทัย สิ่งที่น่าสนใจของวัด นี้ก็คือ มีนกปากห่างอพยพมาอาศัยอยู่ตามสุมพุ่มไม้ในบริเวณวัดเป็นจำนวนมากทุกปี ระหว่างเดือนพฤศจิกายน-มิถุนายน นกปากห่างจะบิน มาจับคู่ออกลูกจนกระทั่งลูกโต แล้วก็บินไปหากินที่อื่น วัดไผ่ล้อมอยู่บนถนนสายปทุมธานี-สามโคก เมื่อถึงวัดสามัคคียาราม อำเภอสามโคก แล้วนั่งเรือข้ามฟากก็จะถึงวัดพอดี หรือนั่งรถสองแถว สายวัดไผ่ล้อม จากหัวถนนติวานนท์ ไปลงหน้าวัดไผ่ล้อมก็ได้ วัดพืชอุดม อยู่ที่ตำบลลำไทร อำเภอลำลูกกา ตามเส้นทางปทุมธานี-หนองจอกระยะทางประมาณ ๕๗ กิโลเมตร ในบริเวณวัดมีศาลารูปปั้น ต่างๆ แสดงถึงสวรรค์ภูมิ และนรกภูมิ ในอุโบสถมีพระพุทธรูปจำลอง หลวงพ่อโสธรประดิษฐานอยู่ นอกจากนั้นยังมีพิพิธภัณฑ์โบราณ วัตถุด้วย อนุสรณ์สถานแห่งชาติ ตั้งอยู่ริมถนนวิภาวดีรังสิต เขตอำเภอลำลูกกา อยู่ในความดูแลของกรมยุทธศึกษาทหาร กองบัญชาการทหารสูงสุด ภายในมี การจัดแสดงจิตรกรรมฝาผนัง แสดงเหตุการณ์สำคัญทางประวัติศาสตร์ของไทย ตั้งแต่สมัยสุโขทัยจนถึงสมัยรัตนโกสินทร์มีการจำลอง เครื่องราชอิสริยาภรณ์ภาพจำหลักนูนต่ำแสดงเรื่องการสร้างเมืองและหุ่นจำลองเหตุการณ์สำคัญทางประวัติศาสตร์การสงครามของไทย เปิดให้เข้าชมเฉพาะเป็นหมู่คณะ ในวันและเวลาราชการ รายละเอียดโทร. ๕๓๒๑๐๒๑ ดรีมเวิล์ด ตั้งอยู่บริเวณ กม.ที่ ๗ ถนนรังสิต-องครักษ์ อ.ธัญบุรี เป็นสวนสนุกที่มีสิ่งก่อสร้างจำลองดินแดนเทพนิยายและเครื่องเล่น ต่างๆ หลายชนิด เปิดให้เข้าชมทุกวัน วันธรรมดาเวลา ๙.๓๐-๑๗.๐๐ น. วันหยุดเวลา ๙.๓๐-๑๙.๐๐ น. ค่าผ่านประตูผู้ใหญ่ ๙๕ บาท เด็ก ๘๐ บาท สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมที่ โทร. ๕๓๓๑๑๕๒, ๕๓๓๑๔๔๗ วัดวรณีธรรมกายาราม หรือศูนย์ปฏิบัติธรรมวัดธรรมกาย ตั้งอยู่ในเขตตำบลคลองสาม อำเภอคลองหลวง แยกจากถนนพหลโยธินประมาณ ๕ กิโลเมตร เป็นธรรมอาณาจักรแบบสวนป่าในเนื้อที่ ๑๙๖ ไร่ บรรยากาศเงียบสงบเหมาะสำหรับการศึกษาปฏิบัติธรรม วัดบัวขวัญ เป็นวัดตั้งอยู่ในเขตอำเภอลาดหลุมแก้ว ในวัดมีพระพุทธรูปปางบำเพ็ญทุกขกิริยา ซึ่งสร้างในสมัยรัชกาลที่ ๕ และมีพลับพลา ที่ ประทับแรกนาขวัญในสมัยรัชกาลที่ ๖ เรียกกันว่าศาลาแดงนับเป็นพลับพลาที่สวยงาม หลังคามุงด้วยกระเบื้องไม้สักซึ่งหาดูได้ยาก วัดเจดีย์หอย ตั้งอยู่ที่ตำบลบ่อเงิน อำเภอลาดหลุมแก้ว จากสี่แยกลาดหลุมแก้ว เดินทางไปตามทางหลวงหมายเลข ๓๔๖ จะมีทางแยกซ้ายระหว่าง กม.ที่ ๒๑-๒๒ เข้าไปอีก ๑๐ กม. มีการขุดพบซากหอยนางรมยักษ์โบราณจำนวนมาก ขณะนี้ทางวัดได้นำซากหอยส่วนหนึ่งไปตั้งวางเรียงเป็นรูป เจดีย์