นราธิวาส เป็นจังหวัดชายแดนใต้สุดอีกแห่งหนึ่ง มีอาณาเขตประชิดแดนมาเลเซียโดยเฉพาะที่อำเภอสุไหวโก-ลก ซึ่งเป็นชุมทางสำคัญที่สิ้นสุดทางรถไฟสายใต้ และจากนั้นจะมีขบวนรถผ่านเขตไปสู่สถานีตุมปัดในเขตมาเลเซีย นราธิวาสเป็นจังหวัดที่มีทิวทัศน์ธรรมชาติทั้งป่าและชายทะเลน่าสนใจน่าเที่ยวมากเป็นดินแดนแห่งเหมืองทองคำ อยู่ห่างจากกรุงเทพ ฯ ๑,๑๔๙ กิโลเมตร ปัจจุบันนราธิวาสแบ่งการปกครองออกเป็น ๑๒ อำเภอ ๑ กิ่งอำเภอ คือ อำเภอเมือง ระแวะ สุไหวปากี สุไหงโก-ลก รือเสาะ ยี่งอ แว้ง บาเจาะ ตากใบ ศรีสาคร สุคิริน จะแนะ และกิ่งอำเภอเจาะไอร้อง มีพื้นที่ทั้งสิ้น ๔,๔๗๕.๔ ตารางกิโลเมตร มีอาณาเขตทิศเหนือจดปัตตานี ทิศใต้จดรัฐกลันตันของมาเลเซีย ทิศตะวันออกจดอ่าวไทย ทิศตะวันตกจดยะลา สถานที่น่าสนใจ ชายหาดนราทัศน์ อยู่เลยจากตัวเมืองนราธิวาสไปตามถนนสายพิชิตบำรุงประมาณ ๒ กิโลเมตร นักท่องเที่ยวสามารถใช้บริการรถสามล้อหรือแท็กซี่จากตลาดเทศบาลไปได้ ชายหาดนราทัศน์เป็นชายหาดที่กว้าง ทรายขาวสะอาด มีความยาวไม่ต่ำกว่า ๔-๕ กิโลเมตร โดยเฉพาะบริเวณปลายแหลมด้านปากน้ำบางนรา ชายหาดสวนยงามมาก บริเวณชายหาดมีร้านอาหารตั้งเรียงรายอยู่ทั่วไปใต้แนวสนอันร่มรื่น เขาตันหยงมัส ขุนเขาลูกนี้มีชื่อไพเราะ ตั้งอยู่ฝั่งตรงข้ามกับตัวเมืองทิวทัศน์โดยรอบงดงามชาวเมืองนราธิวาสเองก็นิยมไปเที่ยวพักผ่อนในวันหยุด วัดเขากง-พระพุทธทักษิณมิ่งมงคล ตั้งอยู่ที่ตำบลเขากง ห่างจากตัวเมือง ๖ กิโลเมตร ตามถนนสายนราธิวาส-ระแงะจะมองเห็นพระพุทธรูปทักษิณมิ่งมงคลปางประทานพรประทับนั่งอยู่บนเนินเขา เป็นพระพุทธรูปขนาดใหญ่หน้าตักกว้าง ๑๕ เมตร สูงจากฐานถึงยอดพระเกตุ ๒๔ เมตร ประดับด้วยกระเบื้องโมเสกสีทองนอกจากนี้ภายในวัดเขากงซึ่งมีเนื้อที่ ๑๔๒ ไร่ ยังมีพระเจดีย์สิริมหามายาเป็นรูปทรงระฆัง ภายในโปร่ง บนยอดบรรจุพระบรมสารีริกธาตุอันศักดิ์สิทธิ์ ชาวนราธิวาสร่วมกันสร้างถวายแด่สมเด็จพระนางเจ้า ฯ บรมราชินีนาถ อ่าวมะนาว อยู่ห่างจากตัวเมืองตามทางสายนราธิวาส-ตากใบ ๓ กิโลเมตร มีทางแยกซ้ายไปชายหาดอีก ๑ กิโลเมตร เป็นชายหาดยาวสามารถลงเล่นน้ำได้ ริมชายหาดมีต้นสนขึ้นอยู่ทั่วไป พระตำหนักทักษิณราชนิเวศน์ เดินทางจากตัวเมืองไปตามเส้นทางนราธิวาส-ตากใบ ประมาณ ๗ กิโลเมตร จะมีทางแยกซ้ายเข้าเขตพระราชฐานอีก ๖ กิโลเมตร เป็นสถานที่ประทับของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวในวโรกาสที่แปรพระราชฐานมาเยี่ยมเยียนราษฎรในภาคใต้ ผู้สนใจเข้าชมต้องทำหนังสือถึงเลขาธิการพระราชวัง สำนักพระราชวัง ถนนหน้าพระลาน กรุงเทพ ฯ วัดชลธาราสิงเห หรือวัดพิทักษ์แผ่นดินไทย เป็นวัดเก่าแก่อยู่ที่หมู่ที่ ๓ ตำบลเจ๊ะเห อำเภอตากใบ จากสี่แยกตลาดอำเภอตากใบแยกซ้ายประมาณ ๑๐๐ เมตร สันนิษฐานว่าสร้างขึ้นในยุคต้นรัตนโกสินทร์ ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวให้เป็นด่านพรมแดนสุดท้ายของไทยในด้านตะวันออก เมื่อครั้งอังกฤษได้มลายูเป็นเมืองขึ้นนั้นอังกฤษพยายามระรวมเมืองนราวาสไว้ในเขตมลายูด้วย แต่ทางไทยอ้างว่าหัวเมืองนี้เป็นของไทยมานานแล้วโดยยกเอาวัดชลธาราสิงเห ที่อำเภอตากใบ ซึ่งเป็นวัดไทยมาเป็นข้ออ้าง อังกฤษจึงยอมให้นราธิวาสรวมอยู่ในเขตของไทย สิ่งที่น่าสนใจในวัดคือ โบสถ์เก่าซึ่งสร้างขึ้นในสมัยรัชกาลที่ ๕ มีภาพจิตรกรรมฝาผนังซึ่งเขียนโดยยฝีมือพระภิกษุชาวสงขลา งดงามมากเปิดให้ชมทุกวันระหว่างเวลา ๘.๐๐-๑๗.๐๐ น. โดยต้องขออนุญาตจากท่านเจ้าอาวาสก่อน นอกจากนี้มีศาลาธรรมรุ่นเก่าซึ่งเป็นศิลปะปักษ์ใต้ที่ผสมอิทธิพลสถาปัตยกรรมจีนและดูแปลกตาและในวิหารเก่าด้านหลังวัด มีประติมากรรมปูนปั้น รูปพระนารายยณ์ ๔ กร ที่บ่งถึงถ้วยชามสมัยราชวงศ์ซ้องกับพระพุทธไสยาสน์ เกาะยาว จากสี่แยกตลากตากใบ เลยไปยยังแม่น้ำตากใบ มีสะพานไม้ยาวกว่า ๓๐๐ เมตรทอดข้ามไปยังเกาะยาว ซึ่งอีกด้านหนึ่งของเกาะติดต่อกับทะเลมีชายหาดสวยงาม บนเกาะเป็นสวนมะพร้าว และหมู่บ้านชาวประมง ด่านตาบา ห่างจากอำเภอตากใบ ๕ กิโลเมตร เป็นช่องทางเข้าออกในการท่องเที่ยวและค้าขายระหว่างไทยกับมาเลเซียสำหรับผู้ที่จะเดินทางไปโกตาบารู สามารถข้ามฝั่งโดยเรือจากด่านตาบาแห่งนี้ ป่าพรุสิรินธร (พรุโต๊ะแดง) ใช้เส้นทางสุไหงโก-ลก-ตากใบ ๕ กิโลเมตร ถึงที่ทำการศูนย์ศึกษาป่าพรุธรรมชาติสิรินทร มีพันธุ์ไม้และสัตว์ป่าหลายชนิด เหมาะแก่การเดินศึกษาธรรมชาติ สุไหงโก-ลก เป็นอำเภอใหญ่ของนราธิวาสห่างจากตัวเมือง ๖๖ กิโลเมตร ตัวเมืองใหญ่โตกว่าตัวจังหวัด เนื่องจากเป็นเมืองชายแดนมีอาณาเขตติดต่อกับมาเลเซียที่หมู่บ้านรันตูปันจางเป็นเมืองชุมทางของคนสองประเทศ ชาวมาเลเซียนิยมเข้ามาซื้อหาของใช้และข้าวปลาอาหารในเขตไทย ซึ่งราคาถูกกว่าทางเขตมาเลเซีย ส่วนนักท่องเที่ยวไทยก็นิยมข้ามไปซื้อของแปลก ๆ ที่หมู่บ้านรันตูปันจาง สินค้าที่ขึ้นชื่อของอำเภอนี้คือ ผ้าปาเต๊ะ นักท่องเที่ยวสามารถหาซื้อได้จากร้านค้าทั่วไป น้ำตกฉัตรวาริน เป็นน้ำตกขนาดกลางตั้งอยู่ในเขตตำบลโต๊ะเด็ง อำเภอสุไหวปาดี การเดินทางใช้ทางหลวงหมายเลข ๔๐๕๖ ถึงอำเภอสุไหงปาดีผ่านโรงพยาบาลสุไหงปาดี เลี้ยวซ้ายไปตามถนนอีก ๖ กิโลเมตร ผ่านหมู่บ้านโต๊ะเต็งรวมระยะทางจากตัวเมืองนราธิวาสถึงน้ำตก ๕๕ กิโลเมตร อุทยานแห่งชาติเทือกเขาบูโดและเทือกเขาสุไหงปาดี มีเนื้อที่ในเขตรับผิดชอบประมาณ ๒๙๓ ตารางกิโลเมตร ครอบคลุมเขตภูเขา ๒ เทือก และพื้นที่ ๓ จังหวัด คือ นราธิวาส ปัตตานี และยะลา สภาพส่วนใหญ่เป็นดิบชื้น มีน้ำตกหลายแห่ง เช่น น้ำตกบาโจ น้ำตกยามูแรเนและน้ำตกวังทอง เป็นต้น อุทยานแห่งชาติแห่งนี้มีนกและสัตว์ป่าต่าง ๆ ที่หายาก อาทิ แรด ชะนีมือดำ และสมเสร็จ เป็นต้น ที่ทำการของอุทยาน ฯ ตั้งอยู่ที่บริเวณน้ำตกบาโจหรือปาโจ ซึ่งเป็นน้ำตกที่มีชื่อเสียงมากที่สุดจังหวัดนราธิวาส พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวหลายรัชกาลและพระราชวงศ์เคยเสด็จประพาสน้ำตกแห่งนี้ น้ำตกบาโจเป็นน้ำตกขนาดใหญ่ ที่ตกมาจากแผ่นหน้าผาด้านตะวันตกของเขาน้ำค้าง ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของเทือกเขาบูโด มีความสูงประมาณ ๖๐ เมตร สภาพทั่วไปร่มรื่นเหมาะแก่การพักผ่อน น้ำตกบาโจ อยู่ในเขตอำเภอเจาะระหว่างเส้นทางสายปัตตานี-นราธิวาส (ทางหลวงหมายเลข ๔๒) เลยอำเภอบาเจาะไป ๑ กิโลเมตร หรือประมาณ ๒๖ กิโลเมตรจากจังหวัดนราธิวาส มีแยกขวาบริเวณกิโลเมตรที่ ๗๓ เข้าไปอีก ๒ กิโลเมตร มัสยิดสองร้อยปี (วาคิลฮูเซ็น) ตั้งอยู่หมู่ที่ ๑ ตำบลลุโบะสาวอ อำเภอบาเจาะ ห่างจากตัวอำเภอ ๔ กิโลเมตร เป็นมัสยิดเก่าแก่สร้างด้วยได้ตะเคียนทั้งหลัง มีศิลปผสมไทยพื้นเมือง จีนและมลายู กลมกลืนสวยงามนับเป็นโบราณสถานที่สำคัญของจังหวัด วัดเชิงเขา อยู่ในเขตอำเภอบาเจาะ จากอำเภอเมืองนราธิวาสไปตามเส้นทางหมายยเลข ๔๒ แล้วแยกซ้ายมือที่อำเภอบาเจาะไปตามทางหลวงสายบาเจาะ-รามัน วัดเชิงเขาจะอยู่ทางซ้ายมือ จากทางแยกประมาณ ๕ กิโลเมตร สิ่งที่น่าสนใจในวัดนี้คือ ร่างของหลวงพ่อแดงอดีตเจ้าอาวาสสวัดเชิงเขาซึ่งมรณภาพเมื่อปี ๒๕๒๒ แต่ร่างกายมิได้เน่าเปื่อย ทางวัดได้จัดทำโลงแก้วบรรตุศพของหลวงพ่อแดงไว้ในวิหาร เพื่อสักการะบูชา